Tartışmalı Tahta Çıkış

Darius III, MÖ 336'da, saray hadımı Bagoas'ın düzenlediği bir dizi entrika ve suikast sonrasında Ahameniş tahtına çıktı — Bagoas, önceki iki kralı zehirleyerek Darius'u tahta getirmişti.

Bilgi Kutusu — En Kısa Cevap
Darius III, MÖ 336'da, saray entrikalarıyla dolu bir süreçte Ahameniş tahtına çıktı. Altı yıl sonra, Büyük İskender'in Pers İmparatorluğu'na yönelik istilası başladığında, Darius, art arda üç büyük savaşta (Granikos MÖ 334, İssos MÖ 333, Gaugamela MÖ 331) İskender'e yenildi. Gaugamela'daki kesin yenilginin ardından, doğuya kaçan Darius, kendi valisi Bessos tarafından ihanete uğrayıp öldürüldü — bu, 200 yılı aşkın süredir hüküm süren Ahameniş İmparatorluğu'nun fiilen sonunu getirdi.

İskender'in İstilasının Başlangıcı

MÖ 334'te, Büyük İskender, babası II. Filip'ten devraldığı güçlü Makedon ordusuyla, Pers İmparatorluğu'na karşı istilasını başlattı.

Granikos Savaşı: İlk Yenilgi

MÖ 334'te, Granikos Nehri kıyısında gerçekleşen ilk büyük savaşta, Darius bizzat bulunmuyordu — savaş, yerel Pers satraplarının komuta ettiği bir kuvvet tarafından yürütüldü ve İskender'e karşı ağır bir yenilgiyle sonuçlandı.

İssos Savaşı: Kralın Kaçışı

MÖ 333'te, Darius, bizzat ordusunun başında İskender'le karşılaştı. Savaş kaybedilirken, Darius, kendi ailesini savaş alanında bırakarak kaçtı — bu, onun sonraki itibarına ciddi bir darbe vuran bir olaydı.

Karşılaştırma — Darius'un Üç Büyük Yenilgisi | Savaş | Tarih | Sonuç | |---|---|---| | Granikos | MÖ 334 | Darius bizzat bulunmuyordu, Pers yenilgisi | | İssos | MÖ 333 | Darius'un ailesini bırakıp kaçması | | Gaugamela | MÖ 331 | Kesin, nihai Pers yenilgisi |

Gaugamela: Kesin Son

MÖ 331'de, Gaugamela'da, Darius daha geniş, açık bir arazi seçerek sayısal üstünlüğünü kullanmaya çalıştı. Ancak İskender'in taktik üstünlüğü yine belirleyici oldu — Pers ordusu kesin olarak yenildi.

Bactria'ya Kaçış

Gaugamela'daki yenilginin ardından, Darius, imparatorluğunun doğu eyaletlerine doğru kaçtı — umudu, muhtemelen yeni bir ordu toplayıp direnişi sürdürmekti.

Bessos'un İhaneti

Bactria satrapı Bessos, Darius'u tutuklayıp, muhtemelen kendi tahta çıkma iddiasını güçlendirmek amacıyla esir olarak taşımaya başladı. İskender'in ordusu yaklaşırken, Bessos, Darius'u öldürüp cesedini yol kenarında terk etti.

Bilgi Kutusu — Bessos'un Sonu
Bessos, Darius'u öldürdükten sonra kendini kral ilan etti, ama İskender tarafından takip edilip yakalandı ve idam edildi.

İskender'in Darius'a Gösterdiği Saygı

İlginç bir şekilde, İskender, Darius'un cesedini bulduğunda, ona kraliyet onuruyla, resmi bir Pers cenaze töreni düzenletti — bu, İskender'in kendini Pers tahtının meşru varisi olarak konumlandırma stratejisinin bir parçasıydı.

Yanlış Bilinenler

Yanlış: Darius III, İskender'e karşı hiçbir zaman ciddi bir direniş göstermedi.
Doğrusu: Darius, üç büyük savaşta da bizzat ya da dolaylı olarak mücadele etti.

Yanlış: Darius, İskender tarafından öldürüldü.
Doğrusu: Darius, kendi valisi Bessos tarafından öldürüldü, İskender ona ulaşamadan önce.

Yanlış: İskender, Darius'un cesedine saygısızlık etti.
Doğrusu: Tam tersine, ona resmi bir kraliyet cenaze töreni düzenletti.

Kronoloji

| Tarih | Olay | |---|---| | MÖ 336 | Darius III'ün tahta çıkışı | | MÖ 334 | Granikos Savaşı | | MÖ 333 | İssos Savaşı | | MÖ 331 | Gaugamela Savaşı, kesin Pers yenilgisi | | MÖ 330 | Darius'un Bessos tarafından öldürülmesi |

Sonuç: Bir İmparatorluğun Trajik Sonu

Darius III'ün hikâyesi, 200 yılı aşkın süredir dünyanın en büyük imparatorluğu olan Ahameniş devletinin, nasıl nispeten hızlı bir şekilde çözülüp yıkılabileceğinin çarpıcı bir örneğidir.

  • Büyük İskender mi, Julius Caesar mı: Kim Daha Etkili Bir Fetihçiydi?
  • Persepolis: Pers İmparatorluğu'nun Törensel Başkenti
  • Darius: Ahameniş İmparatorluğu'nu Zirveye Taşıyan Kral
  • Gaugamela Savaşı: İskender'in En Büyük Zaferi