Sayburç, Şanlıurfa iline bağlı Karahan köyü yakınlarında yer almaktadır. Göbeklitepe'ye yaklaşık 25 kilometre kuzeydoğu mesafesindedir. Alan, Taş Tepeler projesi kapsamında yürütülen yüzey araştırmaları sırasında tespit edildi.

Sistematik kazılar 2021'de başladı. Kısa bir çalışma döneminde ortaya çıkan bulgular, bilim dünyasının dikkatini hemen çekti.


Sayburç'u özel kılan kabartma, dikdörtgen bir mekânın iç duvarına işlenmiş çok figürlü sahnedir. Bu sahne günümüze kadar Taş Tepeler bölgesinde bulunan en karmaşık ve anlatı açısından en zengin ikonografik kompozisyondur.

  • Sahnede şunlar yer almaktadır:
  • Birbirine tutunan insan figürleri (dans ya da ritüel toplantı)
  • Elinde yırtıcı bir hayvan (leopar veya pars) tutan erkek figür
  • Leopar tasviri

Bu kompozisyon, Göbeklitepe'nin hayvan merkezli sembolik dünyasından belirgin biçimde ayrılmaktadır. Göbeklitepe'de insan figürü nadirken Sayburç'ta insan, sahnenin odak noktasıdır.


ÖzellikGöbeklitepeSayburç
TarihMÖ ~9600MÖ ~9000
İnsan figürüNadirBelirgin
HayvanSembolik, baskınİkincil, kontrol altında
Sahneİzole figürlerAnlatısal kompozisyon
Yapı tipiDairesel çevreDikdörtgen mekân

**Temel Bilgiler** - **Konum:** Şanlıurfa, Karahan köyü yakını - **Tarihleme:** MÖ ~9000 - **Keşif:** 2021 - **Proje:** Taş Tepeler (T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı)

Servet Kaya'nın Değerlendirmesi
Sayburç'un ziyafet sahnesi bence Taş Tepeler bölgesinin en heyecan verici bulgusu. Göbeklitepe bize hayvanları anlatan bir dünyanın kapısını aralıyordu; Sayburç ise insanlar arasındaki ilişkiyi anlatan bir dünyayı. Neolitik insanların sadece avı ve doğayı değil, kendi aralarındaki dinamikleri de tasvir ettiğini görüyoruz. Bu, anlatı sanatının beklenenden çok daha erken bir tarihe uzandığını gösteriyor.

---